Skip to main content

Sir Hew Strachan: Με αφορμή την επέτειο της έκρηξης του Πρώτου Παγκοσμίου πολέμου. «Ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος εξακολουθεί να παράγει αντιθέσεις ανάμεσα στα κράτη. Αντίθετα, ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος είναι ένας πόλεμος δικαιοσύνης»

Sir Hew Strachan

Ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος εξακολουθεί

να παράγει αντιθέσεις ανάμεσα στα κράτη.

Αντίθετα, ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος

είναι ένας πόλεμος δικαιοσύνης

afisa.gr_

 

Sir Hew Strachan, I would like to ask you about the meaning of the centenary of WW1

That’s a big question. I think there are two meanings in what we are doing here, what we celebrate.  The first one is the remembrance because actually very few of us have any remembrance, except possibly in my generation for some people, but in your generation you don’t remember anything about the war. So what are we doing? We are remembering on how to remember, which can be achieved with patterns of collaboration. The British are very fortunate because they did not have the levels of disruption like the rest of Europe. For Britain it was easy to fall into a pattern of remembrance because of their history. For other countries, this is very different. And of course what the war means to the Balkans is very different and there are others, like the Austro-Hungarians in whom the sense of victory and independence is particularly important. Their foundations, fast forward a century, were made upon the collapse of the Austro-Hungarian Empire.  The other aspect which is much more international, this is a war which is so complicated, so different in many ways that the people could not expect it to be. The actions are a much more instructive tool and the war is viewed in different angles. On the contrary, the Second World war, for example about the USA, is the war of justice, the right war to fight and many other countries have adopted that idea and gave the necessary justification for that point of view. The First World War causes deep controversy between countries, it is extraordinarily difficult to bring to an end what has began.  Despite having losses, the numbers continued to grow, especially in 1915-1917, and then the peace settlement which begun so optimistically, also did not work. This war is a really interesting one, especially for students in international studies to explore because it shows how complicated some issues are and how often the decision to engage to war is one for the lesser or the greater evil.

Do you believe that the First World War gave birth to new fields of science, like international affairs and political science?

 Firstly, the First World War did that. The shock of the war was sufficiently great. In the late nineteenth century to the early twentieth, war is mostly studied only by professional soldiers, like Clemenceau, the Prime Minister of France who had said that “matters of war should be left to the generals”. Absolutely international affairs rowed out from this war. So, it’s really an attempt to establish international organizations and the League of the United Nations is an attempt of this procedure. And that’s how the meaning of ‘international war’ grew, especially after 1918. In political sciences, as also in other part of human sciences have been enhanced by the war. For instance, some other sectors of science have been improved by the war such as engineering, aviation and of course war industry.  In fact, some of those practices today that are applied in Afghanistan and Syria in areas of combat, have their origins here in First World War.

The last few years, some historians strongly believe that we have to review the history of World War One. To my mind, the latest book of Mr. Christopher Clarke under the title “Sleepwalkers” constitutes an excellent example of this new trend in historiography.  What is your opinion about this revisionist trend?

 Let’s see the things generally; revisionism is in the nature of history. Each generation of historians revises the judgements of the previous generation or is in need of this revision. And in many aspects what Clark is doing in the “Sleepwalkers”, was taking us back to the 1930’s where Germany in contrast to the 1920’s was not the only guilty party. In 1930’s the prevailing theory was that the First World War was a collective failure of international affairs. For many historians, Clark is obviously revising the motion of “German guilt” and this is something which has been tackled in the last 25 years. Also, some others historians argue that we have to see what happened to the other Europeans capitals.  For example, I support the idea in which there is a need of information about what happened in Vienna. To my mind, and documents also showed that Austria wanted a limited war with Serbia, not an extended war with Russia. The reason was quite simple, that Austro-Hungarians knew that they could not win that war. If you observe Conrad’s mobilization, you may see that he was preparing for a war against Serbia and at the same time was giving time to Germany to keep Russia neutral. Of course, we are speaking of an extraordinary miscalculation. Clark supports the idea which is based on a logical assumption, that Russia wanted the war more than Germany and more than France. Christopher Clark subscribes to this argument going as far as saying that the Russian Empire desperately needed to control Constantinople and the Straits and they went to war in order to do that. But, I don’t see direct evidence of that at all. You need to distinguish between the positions of the states before the war started and after it broke up. Actually, the challenge here is that we have no significant new evidence to produce further results, so there are just theories. Cristofer Clark had not given new evidence, so as I said those theories are just that and the conversation about that stops here.

Allow me a supplementary question, Christopher Clark in his book supports that today’s situation globally is similar to the situation in which Europe was in 1914. What is your opinion?

I think that all the stories move upon the parallels but history itself is not repeated. History gives you the benefits of experience and of course gives you judgement. If I see similarities between today and 1914, I do. But this is because as in 1914, today there are many factors in international play. There are so many moving parts which are so difficult to control. Albertini in the 1940’s said about the origins of the WW1, that there was no Bismark, a strong statesman to take control of this crisis. He supported that the diplomats on July 1914 were pygmies.  To my mind, we are in a similar situation. In previous decades, we had an international order which was based on two pillars and a collective responsibility through the United Nations. But now, the UN are not functioning well and the American supremacy is in question and the US itself wants to keep a distance from Europe and Middle East. So, this situation creates a very complicated environment. Now, if we want to see the parallel with 1914, I think that we have to focus on the capacity of small actions to engineer a crisis between major factors of the international system. Today, we have some regions, some small actions – crises like South China Sea. So do China and US has to challenge each other? I believe that they can possibly do that. But the factor which is much more significant is who has the capacity to manipulate the US and its strength   to engineer a crisis like in 1914.  Take Syria, for example, how many actors participate in the crisis each of them stronger than the Syrian state. So Syria has the capacity to generate an international crisis To sum up, what the WW1 offers us today, is exactly the experience of a similar international environment. The value of history is exactly in this point.

What was the position of the Salonika front at World War One? Specifically, I would like to ask you about its importance for the outcome of the Great War?

The very nature of a World War and especially of the First World War is that everything matters, each one interacts with everything else. There is also the matter of the ‘bad questions’ which many times we ask ourselves. So the bad question would be: “Is Salonika the decisive theatre for the end of the War?” The answer is no it’s not, but that is as bad as the question “Is the Eastern front decisive for the end of the War?”  But I would say it’s both of them. Both the Western Front and Salonica Front had determined the course of war. Let’s think about Germany. Germany was in the Centre of Europe, Germany had to deal with the east and west, the north and south. What happened to the South East is equally important to what happened to the North West. Salonika is not irrelevant since there is a sequence of armies coming in and particularly in 1918 the Germans are where still trying to open up in Asia, through the Ottoman Empire in order to get close to the oil in Baku. They wanted to change the war and to take it to Britain’s colonies like India. All that going on in August 1918 is extraordinary. But as a result of all these events and expectations, war lost dramatically what unity it had. The Germans expectations in summer of 1918 in the East were falling apart due to the events of the Salonika Front.

To conclude, our last question Sir Hew. What is the position of Salonika front in the international historiography?

Well, Salonika’s front has been massively neglected and I think that’s partly a linguistic question. The main reason in my point of view is that in order to treat well the history of Salonika Front, you have to be in command of several languages.  Even if you see it from the part of the Ottoman Empire you need to know  Greek, Italian, French and English. Thus, when you try to view it from the side of Austria, Bulgaria and Serbia, there is the other problem because all the sides have a strong interest for this Front. So to do it properly, you need to know all these languages and this is something extremely difficult for one person accomplice.  The other reason is how the science itself does encourage those particularly who are outside of Balkans to understand the history of this forgotten part of the First World War. So, some important aspects of the war are neglected and this absence has created a gap in historiography. To conclude, the final reason is that also the Greek historians are in difficulty to approach the history of the War.  We have to consider that the First World War occupied a very complicated position in Greece’s history mainly due to the situation between King Konstantine and Venizelos. Moreover, the war didn’t end for Greece in 1918 like the other countries. It ended in 1922. This is actually a very small episode for Greece in a war which began in 1912. Greece was in war for more than a decade, so was the Ottoman Empire as well and they were neighbors.

strachan
Ο μεγαλύτερος, ίσως, εν ζωή ιστορικός, ειδικός για την περίοδο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Σήμερα είναι Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο St. Andrews της Σκωτίας. Στο παρελθόν δίδαξε επί σειρά ετών στο Κολέγιο All Souls του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.

 

 

 

H συνέντευξη παραχωρήθηκε στον Νίκο Μισολίδη και τον Κώστα Γιαννακόπουλο, μέλη της συντακτικής ομάδας της Clio Turbata στο περιθώριο του Διεθνούς Επιστημονικού Συμποσίου » Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου», το οποίο έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη, 22 – 24 Οκτωβρίου 2015 – http://www.hist.auth.gr/el/macedonianfrontconference 

 

Στις 27 Ιουνίου 2017 έφυγε από τη ζωή ένας από τους μεγαλύτερους ιστορικούς, που γνώρισε η Σερβία, ο Dušan Τ. Bataković (1957-2017). Τιμώντας τη μνήμη ενός εξαίρετου επιστήμονα, διπλωμάτη και ανθρώπου, η Clio Turbata αναδημοσιεύει παλαιότερη συνέντευξη, η οποία είχε αναρτηθεί προ διετίας.

Ντούσαν Μπατάκοβιτς

«Οι γερμανικές ελίτ προσπαθούν να αποποιηθούν την ευθύνη για την έκρηξη του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου»

 

Οι σχέσεις Ρωσίας και Σερβίας και ο αναθεωρητισμός του Κρίστοφερ Κλαρκ

«Ο Κάρντελ νίκησε, το κράτος έσβησε. Στη Σερβία κυβερνούν τα κόμματα, οι μεγιστάνες και οι εγκληματίες»

 

«Όλοι παραπονούνται ότι το κράτος τους εξαπάτησε, αλλά το κράτος στην πραγματικότητα δεν υπάρχει. Η Σερβία έχει λεηλατηθεί. Είναι οικονομικά αποστραγγισμένη, ηθικά κλονισμένη και οι υποδομές της έχουν καταστραφεί. Για μία μέτρια υποτροφία και δύο αεροπορικά εισιτήρια ένα μέρος της ελίτ είναι έτοιμο να εξυπηρετήσει ξένα συμφέροντα»

Τις παραμονές του Μεγάλου πολέμου η Σερβία ήταν σε πολύ πιο ευνοϊκή θέση. Η Τσαρική Ρωσία υπερασπιζόταν σθεναρά τη Σερβία, ενώ είχε και ισχυρούς συμμάχους. Πρωτίστως τη Γαλλία και εμμέσως τη Μεγάλη Βρετάνια, το πιο προοδευτικό και δημοκρατικά δομημένο κράτος της εποχής εκείνης, υποστηρίζει ο ιστορικός δρ. Ντούσαν Μπατάκοβιτς. Εξηγεί ότι οι σημερινές πιέσεις στη Σερβία, προκειμένου να επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία, είναι αντανάκλαση του Ψυχρού πολέμου, ο οποίος διαθλάται ξανά μέσα από το δικό μας χώρο.

«Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα, φαινομενικά, φοβερό δίλημμα: εάν, για χάρη μιας αβέβαιης ευρωπαϊκής προοπτικής, θα πεθάνουμε της πείνας εφόσον δεν εξάγουμε αγροτικά προϊόντα στη Ρωσία και θα ξεπαγιάζουμε κάθε χειμώνα εάν δεν γίνει ο South Stream. Επί της ουσίας, δεν έχουμε και πολλές επιλογές. Στην ΕΕ δεν μπορούμε να πουλήσουμε πολλά. Είναι μία κατάσταση στην οποία το οικονομικό συμφέρον πρέπει να επικρατήσει του πολιτικού, ανεξάρτητα από το εάν μακροπρόθεσμα η προτίμηση για την ΕΕ είναι πολιτικά θεμιτή», θεωρεί ο Μπατάκοβιτς.

 Μπορούμε να ξεφύγουμε από αυτήν την κατάσταση χωρίς συνέπειες ή τουλάχιστον ελαφρώς ζημιωμένοι;

 Ιστορικά και παραδοσιακά η Σερβία δεν μπορούσε και δεν μπορεί, με κανέναν τρόπο, να είναι εχθρός της Ρωσίας, πόσο μάλλον να της επιβάλει κυρώσεις. Μολονότι στη Δύση συνήθως θεωρούμαστε ως η «μικρή Ρωσία» των Βαλκανίων, υπάρχουν και άλλοι τρόποι να φανεί η αφοσίωση στις ευρωπαϊκές αξίες. Θυμηθείτε, άλλωστε, τους βάρβαρους νατοϊκούς βομβαρδισμούς, στους οποίους συμμετείχε η πλειονότητα των χωρών της ΕΕ και οι οποίοι έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τις ευρωπαϊκές αξίες. Συχνά τους ρωτούσα τι είδους ειρηνευτικό σχέδιο έχει η ΕΕ που προβλέπει βάναυσο βομβαρδισμό πόλεων στο κέντρο της Ευρώπης, από το Βελιγράδι και το Νόβι Σαντ μέχρι το Νις, το Αλέξινατς και τη Σούρντουλιτσα. Δεν γίνεται το πρωί να είστε νησίδα ειρήνης και το βράδυ γεράκια του ΝΑΤΟ. Θυμηθείτε, επίσης, τον κακόγουστο διαγωνισμό των ευρωπαϊκών χωρών για την αναγνώριση της ανεξαρτησίας του Κοσόβου, παρά τη διάθεση του Βελιγραδίου για την εξεύρεση μίας αμοιβαία αποδεκτής λύσης. Τι γίνεται με τους πρόσφυγες από το Κόσοβο, τα θύματα του εμπορίου οργάνων; έχει εξεγερθεί κανείς εναντίον αυτού του «βελούδινου άπαρτχάιντ» εναντίον των Σέρβων της περιοχής; Σήμερα φαίνεται ότι η Σερβία είναι μόνο έμμεσα και κατά περίσταση αποδεκτή από την ΕΕ, ως χώρα η οποία έχει αξία μόνο εάν μονομερώς, και επί ζημία της, άρει όλα τα εμπόδια για την πορεία του Κοσόβου προς τις Βρυξέλλες και τα Ηνωμένα Έθνη. Θεωρώ αβάσιμες τις απειλές για την κατάργηση του καθεστώτος απαλλαγής από την θεώρηση βίζας, εάν δεν επιβληθούν οι κυρώσεις στη Ρωσία. Θα ήταν ένα μεγάλο βήμα προς τα πίσω. Δεν πρέπει να συμμορφωνόμαστε τυφλά στις αποφάσεις των διεθνών οργανισμών, των οποίων δεν είμαστε πλήρες μέλος. Κάθε φορά που η Σερβία αποδέχεται τέτοιου είδους διαιτησία – θυμηθείτε την Επιτροπή Μπαντιντέρ – λαμβάνονται αποφάσεις εις βάρος της με αρνητικά αποτελέσματα που είναι μη αναστρέψιμα. Το μακροπρόθεσμο συμφέρον της Σερβίας είναι να τηρήσει ουδέτερη στάση σε αυτόν τον νέο Ψυχρό πόλεμο. Το μήνυμα από την σερβική ιστορία, επαναλαμβάνω, είναι ότι η Ρωσία δεν είναι εχθρός μας και ούτε μπορεί να γίνει.

 Είναι, όμως, φίλος μας;

Στις παρούσες γεωπολιτικές συνθήκες η προνομιούχος εμπορική συμφωνία με τη Ρωσία αποτελεί για μας πλεονέκτημα. Αυτού του είδους τα οικονομικά προνόμια δεν μπορούμε να τα βρούμε ούτε στην ΕΕ, ούτε πουθενά αλλού τα επόμενα δέκα χρόνια. Συνεπώς, με το κλείσιμο της ρωσικής αγοράς στα σερβικά εμπορεύματα εμείς θα διαπράτταμε οικονομική αυτοκτονία. Είναι ξεκάθαρο ότι οι προϋποθέσεις που θέτει η Δύση είναι σημαντικές, αλλά βλέπουμε ότι η Μερσεντές και πολλές άλλες εταιρείες δεν θα επιβάλουν κυρώσεις στη Ρωσία. Επίσης, πως είναι δυνατόν να σταματήσει η κατασκευή του South Stream, ενώ λειτουργεί ανενόχλητα ο North Stream; Αυτό δείχνει σαφώς ότι πρόκειται για δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Γιατί είναι για τη Δύση τόσο σημαντικό να πάρει θέση η Σερβία σε αυτή τη σύγκρουση; Τι είμαστε εμείς για την Αμερική και τι για τη Ρωσία;

Οι Η.Π.Α. δεν ενδιαφέρονται για τα Βαλκάνια. Την περιοχή μας την άφησαν στη Γερμανία. Με τη Σερβία ασχολούνται μόνο κάποιοι του κοινοβουλίου, οι οποίοι με τελεσίγραφα, όπως ακριβώς και το 1914, ζητούν μεγάλες παραχωρήσεις προκειμένου να πληρούμε τις προϋποθέσεις και να μας χτυπούν στην πλάτη. Φοβάμαι πάντα, και μιλώ εκ της διπλωματικής μου πείρας, αυτό το χτύπημα στην πλάτη. Αυτό σημαίνει τις περισσότερες φορές ότι αποδεχθήκατε κάτι που είναι ενάντια στο συμφέρον της χώρας σας, όπως για παράδειγμα τη Συμφωνία των Βρυξελλών, και ταυτόχρονα είναι προς το δικό τους συμφέρον. Όταν μιλάνε με άσχημο τρόπο για σας τότε αυτό συχνά μπορεί να σημαίνει ότι υπερασπιστήκατε τα εθνικά [σας] συμφέροντα. Δεν λέω ότι αυτά είναι πάντα υπερασπίσιμα, αλλά μπορούν να εξυπηρετηθούν ως έναν βαθμό εάν υπάρχει θάρρος και πολιτική βούληση να παρθούν ορισμένα ρίσκα. Δεν εννοώ απερίσκεπτα ρίσκα ή επικίνδυνες συγκρούσεις, αλλά ας πούμε έναν τρόπο με τον οποίο θα προστατέψετε τις εισαγωγές στη χώρα. Εξαιρετικά σημαντικό είναι η διαφύλαξη των οικονομικών συμφερόντων και εμείς σε αυτό το θέμα είμαστε γενναιόδωροι, κατά κανόνα σε βάρος μας.

 Σε αυτές τις συνθήκες ποιος είναι ο ρόλος των πολιτικών και πνευματικών ελίτ;

 Όλοι διαμαρτύρονται ότι το κράτος τους εξαπάτησε. Εγώ νομίζω ότι το κράτος στην πραγματικότητα δεν υπάρχει. Ο Κάρντελ νίκησε, το κράτος έσβησε[1]. Κυβερνούν αυτοδιαχειριζόμενες κοινότητες συμφερόντων[2] οι οποίες ονομάζονται πολιτικά κόμματα, οι μεγιστάνες, οι εγκληματικές ομάδες στην αστυνομία και την κρατική ασφάλεια, διάφορες ανεπίσημες οργανώσεις του επιχειρηματικού-εγκληματικού υποκόσμου με όρους μίας εντελώς εγκληματικής ιδιωτικοποίησης.  Η Σερβία έχει λεηλατηθεί. Είναι οικονομικά αποστραγγισμένη, ηθικά κλονισμένη και οι υποδομές της έχουν καταστραφεί. Για μία μέτρια υποτροφία και δύο αεροπορικά εισιτήρια ένα μέρος της ελίτ είναι έτοιμο να εξυπηρετήσει, ως υπηρεσία πληροφοριών, ξένα συμφέροντα. Το πρόβλημα μας είναι περισσότερο οι ελίτ και λιγότερο ο λαός. Ο λαός πάντα εξαρτάται από το 5% των ελίτ που τον κατευθύνει.

Ο λαός τώρα ακολουθεί τον Βούτσιτς…

Αυτό είναι περισσότερο μία λυπηρή παραπλάνηση των ΜΜΕ…

Η συνεχιζόμενη κατάρρευση της Σερβίας είναι απελπιστική…

  Πρόσφατα ο Μίλοραντ Έκμετσιτς[3] δήλωσε ότι δεν αποκλείεται το ενδεχόμενο να επαναληφθεί η 27η Μαρτίου[4]. Αυτό το σενάριο σας φαίνεται ρεαλιστικό;

  Από συμβολικής άποψης ο Έκμετσιτς τοποθετήθηκε σωστά. Είμαστε σε συνεχή κατάθλιψη διότι έχουμε ηττηθεί σε μερικούς πολέμους κάτι το οποίο εμείς οι ίδιοι δεν έχουμε παραδεχθεί. Ο λαός είναι αποχαυνωμένος και έχει εξοικειωθεί με την αίσθηση ότι η στασιμότητα είναι μια διαρκής κατάσταση και ότι δεν πρόκειται να έρθει ανάπτυξη. Υπ’ αυτήν την έννοια εδώ δε βλέπω καμία πολιτική ενέργεια, παρά μόνο διακηρύξεις, οι οποίες, παρά τα εγκώμια που εν χορώ κάνουν τα ΜΜΕ, μου φαίνονται γελοίες. Δεν υπάρχει η κρίσιμη μάζα της ελίτ που να είναι έτοιμη να θυσιαστεί για υψηλά ιδανικά και να κάνει επώδυνους συμβιβασμούς.

 Γιατί η κυβέρνηση τηρούσε μια άκρως συγκρατημένη στάση με αφορμή τη συμπλήρωση εκατό χρόνων από την έκρηξη του Α’ Παγκοσμίου πολέμου; Δημιουργήθηκε η εντύπωση ότι κάτι φοβάται.

Στην Ευρώπη σήμερα ο Μεγάλος πόλεμος καταγράφεται κυρίως ως μία φοβερή αλλά αχρείαστη σφαγή. Η Γερμανία επιμένει επ’ αυτού να μην εορτάζονται πουθενά οι νίκες, αλλά να γίνει μία αναμνηστική τελετή για όλα… Επίσης, η ιστορία του Μεγάλου πολέμου αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως η ιστορία του δυτικού μετώπου. Ακόμα και φημισμένοι ιστορικοί, όπως ο Τζέι Γουίντερ από το Γέιλ, παραλείπουν το ανατολικό μέτωπο και το πεδίο μάχης στα Βαλκάνια. Πρόσφατα στην Αθήνα, με την έγκριση των βαλκάνιων συμμετεχόντων, του είπα ότι δεν μπορούμε να μεταφράσουμε αυτό το βιβλίο εφόσον δεν προστεθεί ένα κεφάλαιο για το βαλκανικό μέτωπο. Δεν αξίζουν ένα εκατομμύριο θύματα τρεις προτάσεις σε μία τρίτομη ιστορία του Μεγάλου πολέμου; Του δώρισα και το «Ζεϊτίνλικ» του Όπατσιτς και του υπενθύμισα ότι ο πόλεμος, είτε το θέλουν οι δυτικοί ιστορικοί, είτε όχι, κρίθηκε στο μέτωπο της Θεσσαλονίκης. Τα σερβικά στρατεύματα στο πλαίσιο της Στρατιάς της Ανατολής του Φρανσέ Ντ’ Εσπεραί πραγματοποίησαν ρήγμα (ενν. στις γραμμές του εχθρού, σημ. του μεταφραστή) τον Σεπτέμβριο του 1918 και οδήγησαν τη Βουλγαρία και αργότερα την Αυστροουγγαρία σε συνθηκολόγηση, με την οποία επισπεύσθηκε το τέλος του πολέμου τουλάχιστον κατά ένα χρόνο. Ο αυτοκράτορας Γουλιέλμος Β’, ο οποίος ξεκίνησε τον πόλεμο, σε τηλεγράφημα προς τον Βούλγαρο βασιλιά, διαπίστωνε πικρά: «Ντροπή, 63.000 Σέρβοι έκριναν τη μοίρα αυτού του πολέμου».

 Υπήρξε προσπάθεια αναθεώρησης της ιστορίας;

  Οι γερμανικές ελίτ επί έναν ολόκληρο αιώνα προσπαθούν επίμονα να αποποιηθούν την ευθύνη για την έκρηξη του πολέμου το 1914, μολονότι είναι αδιαμφισβήτητο και επιστημονικά τεκμηριωμένο. Για τη χώρα που σήμερα ηγείται της Ε.Ε., η ενοχή για δύο παγκοσμίους πολέμους είναι υπερβολικό βάρος. Σύμφωνα με ανεπιβεβαίωτες φήμες από το διπλωματικό σώμα, το Βερολίνο φέρεται να συμβούλευσε το Βελιγράδι να παρουσιαστεί ο Α΄ Παγκόσμιος πόλεμος μονάχα ως σφαγή και επ’ ουδενί λόγω ως μία σειρά μεγάλων σερβικών κατορθωμάτων, παθών και νικηφόρας ανάστασης.

 Γιατί οι ιστορικοί και εν γένει τα ΜΜΕ ασχολήθηκαν με τη δολοφονία στο Σαράγιεβο και όχι με τον ίδιο τον πόλεμο και τις συνέπειές του; Σε ποιο βαθμό επηρέασε το βιβλίο «Οι υπνοβάτες» του Κρίστοφερ Κλαρκ;

 Σοβαροί δυτικοί ιστορικοί θεωρούν ότι θα χρειαστεί μία ολόκληρη γενιά προκειμένου να αμβλυνθούν οι αρνητικές συνέπειες της αναθεωρητικής θεωρίας του Κλαρκ περί γερμανικής αθωότητας και σερβικής υπαιτιότητας. Το βιβλίο αυτό είναι καλογραμμένο, έρχεται την κατάλληλη στιγμή, αλλά είναι περισσότερο ένα πολιτικο-ιστορικό θρίλερ παρά ένα επιστημονικό πόνημα. Οι πρώτες 68 σελίδες είναι το κεφάλαιο με τη μεγαλύτερη αναγνωσιμότητα στα χρονικά που αφορά τη Σερβία. Η Σερβία παρουσιάζεται στο βιβλίο ως μία χώρα ενδημικών τρομοκρατών, ύπουλων δολοφόνων και αιμοδιψών συνωμοτών, οι οποίοι συνειδητά καταστρέφουν την εύθραυστη ευρωπαϊκή ειρήνη. Μόνο στη Γερμανία έχουν πωληθεί περισσότερα από 250.000 αντίτυπα. Επίσης, στον αγγλοσαξονικό κόσμο έχουν πωληθεί τα διπλά. Ο Κλαρκ κατατάσσει τη μικρή Σερβία στον κατάλογο των Μεγάλων Δυνάμεων που ευθύνονται για την έκρηξη του πολέμου, εξάγοντας μόνο τις αρνητικές εικόνες του παρελθόντος της, τις οποίες, ωστόσο, έχει και κάθε άλλος λαός. Αλλά όταν υπερθεματίζεται καθετί αρνητικό, τότε προβάλλεται μία Σερβία που ήταν πολύ χειρότερη απ’ ότι ήταν επί Μιλόσεβιτς. Στην πραγματικότητα, η Σερβία την περίοδο 1903-1914 είχε φθάσει στο ζενίθ από πλευράς ανάπτυξης και πολιτισμού, κάτι που δεν έχει προηγούμενο στην ιστορία μας. Σήμερα υπάρχει η τιτοϊκή ιντελιγκέντσια η οποία υποβαθμίζει αυτήν την τεράστια ανάπτυξη της Σερβίας και θέλει να μας αποδείξει ότι την περίοδο των «αναρχο-φιλελεύθερων», υπό καθεστώς κομμουνιστικής αναγκαστικής ομοφροσύνης, η Σερβία άνθισε περισσότερο. Ο στόχος είναι, ακριβώς όπως το παρουσιάζει και ο Κλαρκ, να παραποιηθεί η αυθεντική δημοκρατική παράδοση της Σερβίας και να υπονομευθεί κάθε ίχνος εθνικής αυτοπεποίθησης.

 Πως βλέπετε εσείς τη δολοφονία στο Σαράγιεβο και τον Γκαβρίλο Πρίντσιπ στο πλαίσιο της ιστορίας;

 Ο πόλεμος δεν ξεκίνησε με την δολοφονία στο Σαράγιεβο, αλλά με το αυστριακό τελεσίγραφο στη Σερβία. Οι Σέρβοι της Βοσνίας ύψωσαν, με την δολοφονική απόπειρα, τη φωνή τους ενάντια στις αποικιακού χαρακτήρα διακρίσεις που ίσχυαν εντός της Δυαρχικής Μοναρχίας. Ακόμα και στον 20ο αιώνα παρέμεναν δουλοπάροικοι των μουσουλμάνων μπέηδων. Εξακόσια χιλιόμετρα μόνο από τη Βιέννη είχε εγκατασταθεί μία αποικιοκρατική διοίκηση αφρικανικού τύπου. Δύο γενιές υπό κατοχή ήταν αδύνατο να το αντέξουν. Στη δεύτερη γενιά, στην οποία ανήκει και ο Πρίντσιπ, τα μέλη της «Νεαράς Βοσνίας» υπερασπίστηκαν με τα όπλα τις ευρωπαϊκές αξίες. Αυτοί διάβαζαν Γουίτμαν, Νίτσε, Ματσίνι και Νετσάγιεφ. Οι Σέρβοι νεολαίοι από τη Βοσνία σπούδαζαν στη Βιέννη, στην Πράγα και στην Κρακοβία. Συνεπώς, πρόκειται για μια ευρωπαϊκή ελίτ η οποία αναζητά ισοτιμία για τους Σέρβους στην αναχρονιστική αυτοκρατορία των Αψβούργων. Γι’ αυτό ευχαρίστως συγκρίνω τον Πρίντσιπ με τον Μαντέλα, διότι υπήρξε ο πρωτεργάτης του αγώνα εναντίον της αποικιοκρατίας. Ο Μαντέλα σε πρώιμο στάδιο είχε χρησιμοποιήσει βίαια μέσα διότι δεν μπορούσε να κάνει διαφορετικά. Είναι το αντιστρόφως ανάλογο από αυτό που πρεσβεύουν ο Κλαρκ και η Μάργκαρετ Μακ Μίλαν, όταν συγκρίνουν τον Πρίντσιπ με τον Μπιν Λάντεν, κάτι που δεν αμφισβητήθηκε από κανέναν στη Δύση. Ο Κλαρκ, τον οποίο γνωρίζω καλά, προσπάθησε στο Βελιγράδι να τα παρουσιάσει διαφορετικά από αυτά που έγραψε ενώ αργότερα στο Μόναχο είπε τα αντίθετα. Μετά από πολλές και έντονες αντιδράσεις μου στον εγχώριο τύπο, ζήτησε έμμεσα συγνώμη, αφού αναγνώρισε στο Σπίγκελ ότι έκανε λάθος στις εκτιμήσεις του για τον ρόλο της Σερβίας και ότι τώρα αντιλαμβάνεται τις δυστυχίες τις οποίες πέρασε ο σερβικός λαός στον 20ο αιώνα. Ωστόσο, ακόμη αναμένω να επεξεργαστεί σχολαστικά, το πρώτο και καταστροφικό κεφάλαιο των Υπνοβατών.

 Γιατί στην ανάλυση των αιτιών αυτού του πολέμου παραβλέπονται οι αποικιοκρατικοί, οι οικονομικοί και οι γεωπολιτικοί λόγοι;

  Σήμερα είναι της μόδας στο πλαίσιο της ανανεωμένης ψυχροπολεμικής σύγκρουσης, μαζί με τη Σερβία, να εμφανίζεται και η Ρωσία ως ο κύριος υπαίτιος μολονότι προέβη μόνο σε μερική επιστράτευση με σκοπό να αποτρέψει την Βιέννη από έναν πόλεμο με τη Σερβία. Η Ρωσία είχε ανάγκη πολεμικών προετοιμασιών τουλάχιστον δύο ετών, ενώ για τη Σερβία ήταν κάτι περισσότερο από αναγκαία η ειρήνη για τουλάχιστον δύο δεκαετίες: το μοναδικό πολιτικό πρόγραμμα ήταν, κατόπιν πρότασης του βασιλιά Νικολάου Α΄, να υλοποιηθεί η πραγματική ένωση με το Μαυροβούνιο διότι το 1913 οι δύο χώρες είχαν αποκτήσει επιτέλους κοινά σύνορα.

 Εκτός από τη Ρωσία, τη στιγμή της έκρηξης του πολέμου η Σερβία είχε άλλους συμμάχους;

 Η Σερβία το 1914 εκτός από τη φυσική συμμαχία με το Μαυροβούνιο είχε συνθήκη συμμαχίας μόνο με την Ελλάδα και αυτή σε περίπτωση επίθεσης από τη Βουλγαρία. Η Βρετανία ήταν έμμεσος σύμμαχος. Εισήλθε στον πόλεμο για να διαφυλάξει την πρωτοκαθεδρία της στις παγκόσμιες θάλασσες. Στη «χρυσή εποχή» της Σερβίας (1903-1914), στην πολιτική, τον πολιτισμό και τις επιστήμες κυριάρχησαν οι «παριζιάνοι», γαλλοσπουδαγμένοι, φορείς των φιλελεύθερων δημοκρατικών ιδεών. Το γαλλικό κεφάλαιο είχε ισοσκελίσει το γερμανικό, ενώ η γαλλορωσική συμμαχία, ως η κατάλληλη απάντηση στις αυξανόμενες αυστροουγγρικές απειλές, δέσποζε σε πολιτικό επίπεδο. Η δημοκρατική δυναμική της Σερβίας, ενός περίβλεπτου προπύργιου πολιτικών ελευθεριών και πολιτιστικής ανόδου ήταν ασυνήθιστα θελκτική σε φιλελεύθερους κύκλους μεταξύ των Νοτιοσλάβων. Μόνο στη Σερβία οι ψηφοφόροι διέθεταν το δικαίωμα της καθολικής ψηφοφορίας, της ελευθερίας του τύπου και των δημοκρατικών εκλογών. Στην «αγροτική δημοκρατία» μας οι αγρότες ήταν οι ιδιοκτήτες της γης τους, οι αποφάσεις για πολιτικά ζητήματα λαμβάνονταν από τους κυρίαρχους βουλευτές, ενώ η αγροτιά στις γειτονικές χώρες παρέμενε άκληρη ή βρισκόταν σε καθεστώς δουλοπαροικίας.

 Κλείνοντας να επιστρέψουμε στην τρέχουσα θέση της Σερβίας. Υπάρχει περίπτωση να καταλήξει ο Βούτσιτς σε μία άγονη ρητορική «Και με Ρωσία και με την ΕΕ» όπως αντίστοιχα ο Τάντιτς κατέληξε στο δόγμα «Και το Κόσοβο και στην ΕΕ»;

 Ο Τάντιτς «τελείωσε» γιατί υπερασπίστηκε το βόρειο Κόσοβο, το οποίο με τη Συμφωνία των Βρυξελλών επεστράφη στο αλβανικό Κόσοβο. Δεν γνωρίζω καλά την πολιτική του Βούτσιτς για να μπορέσω να τοποθετηθώ. Μπορώ μονάχα να [του] προτείνω να μην συμπράξει σε καμία ενέργεια εναντίον της Ρωσίας γιατί αυτό θα ήταν, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, καταστροφικό για τη Σερβία.  

 

 

Ο Ντούσαν Μπατάκοβιτς είναι Σέρβος ιστορικός και διπλωμάτης. Ειδικεύεται σε θέματα σερβικής ιστορίας του 19ου και του 20ου αιώνα. Έχει γράψει αναρίθμητες μελέτες (μονογραφίες, άρθρα σε επιστημονικά περιοδικά, συλλογικούς τόμους κ.ά) ενώ γραπτά του έχουν δημοσιευθεί σε πολλές γλώσσες (σερβικά, αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ρουμανικά, αλβανικά). Διετέλεσε πρέσβης της Σερβίας στην Ελλάδα (2001-2005), τον Καναδά (2005-2007) και τη Γαλλία (2009-2012), ενώ επίσης υπήρξε ο επικεφαλής της σερβικής αντιπροσωπείας στο Δικαστήριο της Χάγης όταν η Σερβία παρέπεμψε το ζήτημα της μονομερούς απόφασης του Κοσσυφοπεδίου να κηρύξει την ανεξαρτησία του. Από το 2013 διατελεί διευθυντής του Βαλκανολογικού Ινστιτούτου της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών. Ο κ. Μπατάκοβιτς είναι γνωστός στη σερβική κοινή γνώμη από τη δεκαετία του 1990 λόγω της δράσης του εναντίον του καθεστώτος Μιλόσεβιτς. Περισσότερα για τον Ντούσαν Μπατάκοβιτς στην ιστοσελίδα http://www.batakovic.com/

Batakovic

           Ο Ντούσαν Μπατάκοβιτς

 Η συνέντευξη του Ντούσαν Μπατάκοβιτς δημοσιεύθηκε στο σερβικό περιοδικό ΝΙΝ, αρ.3320, 14 Αυγούστου 2014. Η συνέντευξη μεταφράστηκε και μας αποδόθηκε απο τον κ. Αθανάσιο  Λούπα, Υποψήφιο Διδάκτορα του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ. Ο Ντούσαν Μπατάκοβιτς συμμετέχει στις εργασίες του συνεδρίου με θέμα το Μακεδονικό Μέτωπο, Θεσσαλονίκη, 22-24 Οκτωβρίου 2015.

 

Loypas

Αθανάσιος Λούπας

Υποψήφιος Διδάκτωρ του τμήματος Ιστορίας & Αρχαιολογίας του ΑΠΘ

Παραπομπές: 

[1] Ο Έντβαρντ Κάρντελ (1910-1979) ήταν Σλοβένος κομμουνιστής, εξέχον μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος Γιουγκοσλαβίας (από το 1952 Ένωση Γιουγκοσλάβων Κομμουνιστών). Θεωρείται ο αρχιτέκτονας του συστήματος της αυτοδιαχείρισης των εργατών ή αλλιώς του «γιουγκοσλαβικού δρόμου προς το σοσιαλισμό». Είχε ενεργό ρόλο στη δημιουργία του Συντάγματος του 1974. Οι μεταρρυθμίσεις που προέβλεπε το νέο σύνταγμα ενίσχυαν τις ομόσπονδες δημοκρατίες εις βάρος της κεντρικής κυβέρνησης, ενώ παράλληλα εισήγαγαν στοιχεία από την οικονομία της αγοράς. Σε γενικές γραμμές το Σύνταγμα του 1974 θεωρείται ότι άνοιξε το δρόμο για τις μετέπειτα δραματικές εξελίξεις που επέφεραν τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας. Η πίστη του ίδιου του Κάρντελ στο γιουγκοσλαβικό οικοδόμημα φαίνεται από τη συζήτηση του που είχε το 1957 με τον Σέρβο διανοούμενο Ντόμπριτσα Τσόσιτς. Ο Κάρντελ θεωρούσε ότι: «Η Γιουγκοσλαβία είναι προσωρινό δημιούργημα. Είναι φαινόμενο και αποτέλεσμα του ιμπεριαλισμού και του συσχετισμού δυνάμεων της εποχής. Καθώς θα εξελίσσεται η διαδικασία της παγκόσμιας ολοκλήρωσης και θα δύει η εποχή του ιμπεριαλισμού, οι λαοί της θα προχωρούν σε νέους συνεταιρισμούς και διαδικασίες ολοκλήρωσης, ανάλογα με τις πολιτιστικές και πνευματικές τους συγγένειες, και έτσι η Γιουγκοσλαβία σαν κράτος αναπόφευκτα θα εκλείψει. Έτσι, εμείς οι Σλοβένοι θα είμαστε εννοείται, με τους Αυστριακούς και Ιταλούς και σεις οι Σέρβοι με τους Βούλγαρους ή τους ορθόδοξους λαούς με τους οποίους ιστορικά συγγενεύετε». Βλ. Σπυρίδων Σφέτας, Εισαγωγή στη Βαλκανική Ιστορία. Τόμος Β΄. Από τον Μεσοπόλεμο στη λήξη του Ψυχρού πολέμου (1919-1989), Θεσσαλονίκη, 2011, σ. 439-440.

[2] Στα σερβικά Samoupravna Interesna Zajednica (SIZ). Επρόκειτο για συμβούλια, τα οποία στο πλαίσιο της κοινωνικοποίησης της πολιτικής δύναμης ήταν επιφορτισμένα με ζητήματα κοινωνικής πολιτικής, παιδείας και πολιτισμού. Επί της ουσίας, όμως, ήταν υπό τον άμεσο έλεγχο της πολιτικής εξουσίας.

[3] Ο Μίλοραντ Έκμετσιτς (1928-2015) αποτελεί έναν από τους πιο διακεκριμένους Σέρβους ιστορικούς και ακαδημαϊκούς. Στο συγγραφικό του έργο ασχολήθηκε με την ιστορία της Γιουγκοσλαβίας, την ιστορία των Σέρβων της Βοσνίας κ.ά. Υπήρξε αιχμάλωτος κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Βοσνία.

[4] Πρόκειται για το πραξικόπημα της 27ης Μαρτίου 1941 από Σέρβους αξιωματικούς με το οποίο ανετράπη η κυβέρνηση Τσβέτκοβιτς-Μάτσεκ που είχε προσχωρήσει στον Άξονα δύο ημέρες νωρίτερα με ευνοϊκούς όρους (διαφύλαξη της εδαφικής ακεραιτότητας, προσάρτηση της Θεσσαλονίκης μεταπολεμικά σε περίπτωση νίκης των δυνάμεων του Άξονα, μη συμμετοχή στις πολεμικές επιχειρήσεις). Το πραξικόπημα έμεινε στη συλλογική μνήμη του σερβικού λαού ως μία κορυφαία πράξη αντίστασης, ηρωισμού και εθνικής υπερηφάνειας ενάντια στις παρεμβάσεις ξένων δυνάμεων στα εσωτερικά της χώρας. Ακολούθησαν ενθουσιώδεις διαδηλώσεις με κεντρικό σύνθημα «Bolje grob, nego rob. Bolje rat, nego pakt – Καλύτερα στον τάφο, παρά δούλος. Καλύτερα πόλεμος, παρά σύμφωνο».

Christian de Gastines: Οι δύο θεμελιώδεις αρετές του Franchet d’ Espèrey ήταν ο σιδηρούς χαρακτήρας του και η μνήμη ελέφαντα που διέθετε»

Η συνέντευξη δόθηκε στον  Καθηγητή Ιστορίας του ΑΠΘ Γιάννη Μουρέλο στις 24 Οκτωβρίου 2015, στο περιθώριο των εργασιών του διεθνούς επιστημονικού Συμποσίου  «Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου».

Christian de Gastines :“Les deux qualités essentielles de Franchet d’ Espèrey sont une santé de fer et une mémoire d’ élephant. Je pense que c’est pour cette raison qu’il a été choisi par Clemenceau et Poincaré pour prendre le relais du général Guillaumat, en juin 1918, de façon à pouvoir réaliser le contournement des Empires centraux par le front des Balkans”.

Christian de Gastines : «Οι δύο θεμελιώδεις αρετές του Franchet d’ Espèrey ήταν ο σιδηρούς χαρακτήρας του και η μνήμη ελέφαντα που διέθετε. Νομίζω ότι για αυτά τα χαρακτηριστικά επιλέχθηκε από τον Κλεμανσώ και τον Πουανκάρε να αναλάβει την γενική  διοίκηση από τον Guillaumat τον Ιούνιο του 1918 και να περικυκλώσει τις Κεντρικές Αυτοκρατορίες μέσω των Βαλκανίων»

 

YM: Christian de Gastines, vous êtes le petit fils du maréchal Franchet d’ Espèrey. Pour nous, organisateurs du colloque, votre présence, ici à Thessalonique, et votre participation aux travaux de celui-ci, nous procurent un immense plaisir. Pourriez-vous, pour commencer, nous faire part de quelques données sur le caractère et sur la personnalité de votre grand-père?

CdG: Yannis Mourélos, je vous remercie beaucoup de m’avoir invité à ce colloque international, parce que pour moi il matérialise la possibilité pour les armées alliées en Orient que ce soient des Français, des Britanniques, des Grecs, des Russes, des Roumains, des Serbes, mais aussi des Bulgares, de ne pas être oubliés au niveau de nos grands-pères, nos arrières grands-pères, voire nos arrières arrières  grands-pères pour les temps futurs, pour la mémoire de façon à ne pas refaire les mêmes erreurs que par la passé. Alors, la personnalité de Franchet d’  Espèrey repose sur deux caractéristiques essentielles: une santé de fer pour pouvoir lever les hommes, il faut être devant eux, quelque soit l’heure du jour ou de la nuit, en leur disant “en avant, suivez-moi”, donc une  santé de fer, et ensuite il faut pouvoir mémoriser toutes les données permettant de savoir où on va et ce qu’ on va faire. Donc, c’est une mémoire d’ élephant. Par conséquent, les deux caractères essentiels, les deux qualités essentielles de  Franchet d’ Espèrey sont  santé de fer et  une mémoire d’ élephant. Je pense que c’est pour cette raison qu’il a été choisi par Clemenceau et Poincaré pour prendre le relais, je dis bien le relais, du général Guillaumat en juin 1918, de façon à pouvoir réaliser le contournement des Empires centraux par le front des Balkans.

YM: Quelle est la portée de la percée de septembre 1918 sur la fin du conflit?

CdG: Alors, de façon tres brève, comme je l’ai expliqué lors de ma conférence, ça été de provoquer l’ écroulement de l’ Autriche-Hongrie et, par conséquent, de destabiliser complètement le flanc gauche des Empires centraux. Alors si on regarde la percée, choisie sur un front de 300 km, c’ était au coeur du massif de la Mogléna, qui était moins défendu que la vallée du Vardar et la vallée à l’est  de la Cerna à l’ouest. Les Bulgares et les Allemands ne les attendaient pas dans cette région, bien que celle-ci ait été fortement betonnée.

 

YM: Donc l’attaque se produit là où personne ne l’attend.

 

CdG: Exactement. C’est très important de bien retenir ce fait, car ce fait de pouvoir percer  là où personne ne l’attend ça se reproduira, l’ Histoire verra cette reproduction. Le général Huntzinger, le chef des opérations des armées alliées en Orient, en 1940 va se trouver face à la partie sud-est des Ardennes, à la hauteur de Sedan, où il commande la 2ème Armée…

YM: La partie du front la moins bien défendue.

CdG: Il pense qu’il n’y a pas de problème, car il ya le massif des Ardennes, c’est montagneux, il y a des bois, avec une coupure à franchir, à savoir la Meuse, ensuite il y a le canal des Ardennes. Personne n’ attaquera dans ce secteur, je suis tranquille, il y a la ligne Maginot qui est un peu plus loin, ça va marcher. Or, manque de chance, les Allemand ont percé par là.

YM: Je sais que vous êtes très intéressé par la reproduction des lieux de mémoire et des monuments de guerre en trois dimensions. Pourriez-vous nous en parler?

CdG: En tant qu’ artilleur, j’ai été habitué à travailler beaucoup avec des photos aériennes pour pouvoir avoir l’ excellent camouflage par rapport aux systèmes d’ armes lorsqu’ ils étaient au sol. Au sol, l’ artillerie, qui a des coups de canons, elle en tire au maximum par minimum de temps. Et par ce minimum de temps, il faut qu’elle soit très bien camouflée. Pour être  très bien camouflée, pour vérifier ce camouflage, lorsque vous entrez en manoeuvre, vous avez des avions par derrière qui passent et qui font des photos aériennes. Voyant la qualité de ces images, je me suis dit qu’ il serait intéressant au niveau de la mémoire vis-à-vis de nos enfants, de nos petits enfants et de nos arrière petits enfants, de pouvoir leur montrer en 3D des lieux de  mémoire qui peuvent déjà voir en utilisant Google Earth. Mais  Google Earth ce sont des photos satellite. A  Zeitenlick p. ex., on voit l’ emplacement du carré français,  l’ emplacement du carré serbe,  l’ emplacement du carré anglais, mais on ne voit pas les monuments correspontants. Or, la première chose que j’ai faite, c’est, pour le carré français de refaire en 3D avec l’ aide d’ un procédé qui s’appelle Sketch Up, le  des  français qui sont enterrés dans ce cimetière, de reconstruire en 3D la magnifique chapelle et surtout, cher à mon coeur, la stèle aux aviateurs, l’ aviation à l’ époque étant constituée d’ aviateurs travaillant pour l’ Armée de terre et d’ aviateurs travaillant pour la Marine, pour essayer de trouver les sous-marins pour les bombarder et les empêcher de couler les cargos qui emmenent le ravitaillement. Donc, dans un premier temps, reconstituer en 3D des monuments  français, des monuments serbes, des monuments grecs qui sont à  Zeitenlick et, dans un deuxième temps, à partir de ces fichiers avec les technologies d’ impression 3D on peut réaliser des maquettes qui permettent de voir à quoi semblent les monuments sans être sur place.

 

YM: Christian de Gastines, je vous remercie infiniment.

 

CdG: Merci,  Yannis Mourélos, de m’ avoir invité et de m’ avoir donné l’ occasion de poursuivre ce devoir de mémoire que j’ ai jusqu’ à Thessalonique, avec tous les autres partcicipants qui, comme moi, ont eu un grand-père ou un arrière grand-père qui s’ est battu sur les théâtres d’ opération de la Grande guerre.

 

 

 

Christian de GastinesO Christian de Gastines είναι Συνταγματάρχης (ε.α.) εγγονός του στρατάρχη Franchet d’ Espèrey, τελευταίου κατά σειρά ανώτατου διοικητή του Θεάτρου Επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης, διαχειριστής του πολύτιμου αρχείου του τελευταίου (50 κυβ. μέτρα πρωτότυπων εγγράφων, εντύπων και αντικειμένων διαφόρου είδους). Έχει ολοκληρώσει την ψηφιοποίηση των πολεμικών σημειωματαρίων του προγόνου του καθώς και εκείνη πλήθους φωτογραφιών, χαρτών και ενθυμίων, που σχετίζονται με τη δραστηριότητα της Συμμαχικής Στρατιάς της Ανατολής. Από τις αρχές του 2015 έχει ξεκινήσει ένα πρόγραμμα αποτύπωσης σε τρεις διαστάσεις του Συμμαχικού Κοιμητηρίου του Ζεϊτινλίκ και του μνημείου, το οποίο βρίσκεται στο Πολύκαστρο.

Ολόκληρη την συνέντευξη μπορείτε να την βρείτε εδώ:

Sir Michael Llewellyn Smith: «Ο Βενιζέλος, η Ευρώπη και ο Μικρασιατικός Πόλεμος»

Συνέντευξη του Sir Michael Llewellyn Smith στον Νίκο Μισολίδη υποψήφιο διδάκτορα του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ και στον Κώστα Γιαννακόπουλο, προπτυχιακό φοιτητή του ιδίου τμήματος.

afisa.gr_

You are one of the most important researchers of Elefterios Venizelos. Can you shortly outline his personality? 

It’s very difficult to outline his personality, because he was extremely volatile as a character and he struck different people in different ways; so you have lots numbers of Greeks who regarded him as a hero and who built a myth and legend of Elefterios Venizelos and there are others who detested him, who hated him because of his ideas, so my view is that Venizelos was a great politician, he was a serious politician who thought hard about Greece, profits of Greece, and was more able than any other politician up until the time of, say Konstantine Karamanlis, and finding solution which were European solutions, because Venizelos counted to move Greece closer to Western Europe and its powers.

 

Do you believe that Elefterios Venizelos had a European vision like Konstantinos Karamanlis later? Do you believe he was a European politician, a man who wanted a united Europe?

 

Yes, I do think that. The times were different so it was impossible for him to be for or against a European union, but he would be for it if he’d been elected in the time of Karamanlis. After the war, and in the time of the French movement, Venizelos was very supportive in his ideas about a united Europe. At the time that must have been in the 1920’s or 1930’s, so for this time he had that vision but Europe was not ready for Greece at that time. The same happens now. I believe there are more obstacles now than they were in the past in a different way.

 

Do you believe that today there is an absence in talented politicians like Venizelos, Clemenceau and many others?

 

Well, the answer is yes and no. It is yes but when you look around today’s politicians don’t impress the likes of Venizelos, Clemenceau and Churchill, but in the ‘no’ part of the answer is that, in all periods of history, people look to the past and say that there were ‘dragons’ in these days and now they look and see ‘peasants’. So, I suppose in conclusion is that your contemporaries never looked like ‘giants’ but in retrospect they may seem better than they seemed at that time.

 

In the First World War none of the American politicians could understand France, England and Germany. What is your opinion about it?

 

I think there is a well-educated and informed group in American society in which will include the think tanks in the universities. But it’s true that in the general public in the United States, in the whole continent there is little knowledge of what is going on in the outside world, because America is sufficient to itself and they don’t need to obtain more from the outside. In my research I have found that in every American embassy in each European country, the Americans were the best informed because they had the resources and used their power of influence to gain access to the people who mattered, the politicians of the top which informed their policy. But that did not mean that the policies were always right.

 

In your work, “The Ionian Vision” you described the Greek-Turkish war of 1919-1922. Do you believe that the final outcome of the war was a victory of Kemal’s Turks or a defeat of the Greeks? 

 

I think it was both. Because it’s a fact that after the end of 1922, the “Great Idea” ceases to exist, as a factor in the Greek politics. So, it was a defeat for the “Great Idea”, the Greeks and the Greek Army, which was difficult for the Greek Army and the society to recover from. But it was also a victory for Kemal and the reason why that victory was made possible was the decision of Clemenceau and President Wilson and Venizelos giving advice and help; the decision to mandate the greek army to occupy Smyrna. Because that decision itself led to the rise of Turkish nationalism under the leadership of Mustafa Kemal. And without the Greek occupation things might have been different; it would still be a nationalistic movement against the Sultan but it wouldn’t have taken the form it did take as a brutal war between Greece and Turkey, ending in the defeat of the Greek army and the movement of thousand refugees in Greece.

 

Do you think that this conference can open a new era in the research into the events of the First World War?

 

I don’t think that a new can be opened. I certainly think it’s an important event this conference for two reasons: the first is that the Salonika Front in Macedonia in the First World War has been neglected, but the historians don’t mold with the politicians and the war. In the West there are very few works of importance about it. The second reason is that this conference brings close people from several different countries like France, Great Britain, Serbia, Russia, Germany, Greece and Bulgaria. So it gives an international dimension about the war, to the study of the Macedonian Front, because there are different perspectives of what happened here all these years ago. Those reasons should be an encouragement to further research in the events of First World War and everything that happened here.

 

 

louelinsmithjpg

Ο Sir Michael Llewellyn-Smith  παρακολούθησε κλασσικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Εισήλθε στη βρετανική διπλωματική υπηρεσία το 1970 και υπηρέτησε επί τριάντα χρόνια στις πρεσβείες της Μόσχας, του Παρισιού, της Βαρσοβίας, της Αθήνας καθώς και στην Κεντρική Υπηρεσία, στο Λονδίνο. Διετέλεσε πρέσβης στην Πολωνία (1991-1996) και στην Ελλάδα (1996-1999). Ως φοιτητής, δάσκαλος, διπλωμάτης και περιηγητής έχει αφιερώσει περισσότερα από έντεκα χρόνια στην Ελλάδα. Είναι συγγραφέας τεσσάρων βιβλίων με θέματα της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού. Γνωστότερη είναι οι πραγματεία του για την ελληνική εμπλοκή στη Μικρά Ασία με τίτλο: Ionian Vision. Greece in Asia Minor, 1919-1922 ( ελληνική έκδοση: Το Όραμα της Ιωνίας. Η Ελλάδα στη Μικρά Ασία, 1919-1922, Αθήνα, Εκδόσεις ΜΙΕΤ, 2009). Άλλες του μελέτες αναφέρονται στους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896, στην εξέλιξη της πόλης των Αθηνών δια μέσου των αιώνων, στην ιστορία του κτηρίου της βρετανικής πρεσβείας στην Αθήνα (πρώην οικίας Βενιζέλου). Την εποχή αυτή ασχολείται με τη μελέτη της ζωής και του έργου του Ελευθερίου Βενιζέλου. Χειρίζεται άπταιστα την ελληνική γλώσσα.  Ο Sir Michael Llewellyn-Smith τιμήθηκε με τις διακρίσεις CMG το 1990 και το KCVO (Knight Commander of the Victorian Order) το 1996.

A. Wakefield: «Εξαιρετικά σημαντικό το ειρηνικό έργο της Στρατιάς της Ανατολής στη Μακεδονία»

Συνέντευξη του Alan Wakefield στον Νίκο Μισολίδη υποψήφιο διδάκτορα του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ και στον Κώστα Γιαννακόπουλο, προπτυχιακό φοιτητή του ιδίου τμήματος.

afisa.gr_

 

We would like to tell us about the position of the Salonica Front in World War I. Specifically, we’d like to inform us about its importance and its effects in Macedonia.

In Britain the Salonica Front is really forgotten. Everything is focused on Western Front and almost nobody knows about Salonica, Palestine, Mesopotamia even though there were thousands of British soldiers over there. In Salonica, specifically there were over 200.000 serving here in 1917. The impact of Salonica effects on the World War was to secure the Balkans against Germanic expansionism and potentially the real effect that the British worry about was: once they tried to save Serbia and failed and the Bulgarians had been involved and pushed Serbians back to Albania and driven the French and the British back to Salonica from Serbia. The real issue here was to stop the Germans domination the Balkans using political influence to make Greece an ally or a friendly neutral to Germans or inventing in Greece. They always threat that Salonica or the Aegean will be German submarine bases because there was a great submarine threat in Mediterranean from German Austrian submarines. So, this was a major issue for the British. For the other allied countries such as French and Italians, I think they were more into the idea of actually a potential offensive threat from Salonica. So they’re trying to bring the Romanians on their side which happened in 1916.

So, Romania was the key for France and Britain?

I don’t think that Romania was a key for the British. Once Serbia was defeated the British took the troops to use them somewhere else. But the French and the Italians were very keen on been involved with the Serbs. Serbs wanted to regain their own country and Russians obviously supported Serbia. So, the British were really forced to keep troops here. More likely against their will, they probably wanted to leave Salonica.

The French politician Georges Clemenceau called the allied troops in Salonica as “gardeners”. We know the allied army here in Salonica offered a great amount of progress for the Front. What do you think about that?

We know that the allied army in Northern Greece offered a lot infrastructure projects such as massive road building to supply the troops. The supplies varied from mules to artillery etc. Before the arrival of the allied troops there was only one road· from Salonika to Serres. So we needed to move troops around and we needed proper roads and there was massive road building project. To explain the situation when it was necessary to move troops from Thessaloniki to Stavros it was quicker to move them with the ships than marching across the land. So there was a big infrastructure project. Also, the medical facilities played a great role. Initially, the role of medics is to support the army. But the British and the French actually used the medical facilities for the benefits of local people as well. These were the first actual medical facilities these people ever had. Hospital units or even medical officers had actually gone to the villages and treated the local people. In one way this was good for the army because by that it would stop epidemics which could affect them. But in another way the British undermined the nationalists by showing the locals the benefit of having the British army there but that wasn’t official policy. It was a sort of understanding that it would actually help the allied troops if they had seen that the local people are on their side.

We would like to inform us about the Imperial World Museum and especially its extraordinary photographic gallery sector. Furthermore, we’d like to talk about Salonica Front’s section of the photographic archive of World War I.

We have about 7.000.000 photographs in our archive. Our collection are primarily British photographs from the first and the second World War. We are the official repository for photographic military defense. The Salonica material is covered through British photography in 20.000 photographs. It covers the period from the arrival of the troops in October 1915 through to almost the end of war. The problem was that there was only one official photographer in Salonica. In other fronts there were many more. Also, there is photographic material from French and Serbians soldiers and nurses as well. The nurses are behind the lines and many of them belong in the middle class so they can afford the equipment and they have free time to develop the photographs. We have more photographs taken by medical, transport and engineering personnel because they were more static. But we do have collections from British infantry officers. All these official photographs have been digitized and they are available online. Also there are film archives from the First World War that have been digitized and are online.

We’d like to tell us about Salonica Campaign Society (http://www.salonikacampaignsociety.org.uk/). What are the goals and the activities of this forum?

Initially, there was the original veterans group of Salonica which existed from 1924 to 1968. In 1980 there was no society at all and around 2000 the Society was reestablished. The Society started from 12 people. We found many members, mostly in United Kingdom but some in Australia, New Zealand, America, Canada and Greece. The idea behind the Society is to actually bring the knowledge in the Campaign back in the public consciousness because people had forgotten the soldiers who were there. Many of our members are descendants of Salonica veterans. We come over in Greece and visit many sites where the British army was in the First World War. So we visit Thessaloniki, Strymon valley, Doiran, Polykastro etc. We bring the official photographs, the diary entries and read them on the ground where the men fought and the people can see the ground and can understand better everything.

Ο Alan Wakefield έχει ακολουθήσει διπλές σπουδές (προπτυχιακές και μεταπτυχιακές) στην Ιστορία και στη Μουσειολογία. Διετέλεσε επιμελητής στο Εθνικό Ναυτικό Μουσείο (National Maritime Museum), και στο Μουσείο της Βασιλικής Αεροπορίας (RAF Museum). Επί σειρά ετών υπηρέτησε ως επικεφαλής του τμήματος φωτογραφιών του Αυτοκρατορικού Πολεμικού Μουσείου (Imperial War Museum). Είναι πρόεδρος της Salonika Campaign Society και μέλος της Βρετανικής Επιτροπής Στρατιωτικής Ιστορίας.

1915-2015 – 100 χρόνια από τον Εθνικό Διχασμό

1915-2015, 100 χρόνια από τον Εθνικό Διχασμό: Οι πολιτικές, πολιτειακές, κοινωνικές διαστάσεις των γεγονότων και οι μεταγενέστερες επιδράσεις – Διημερίδα στο Πνευματικό Κέντρο Δήμου Άργους – Μυκηνών

 

Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Αργολίδας και ο Σχολικός Σύμβουλος Φιλολόγων Αργολίδας κ. Δημήτριος Γιαννακόπουλος, σε συνεργασία με τον Δήμο Άργους – Μυκηνών, διοργανώνουν το Σαββατοκύριακο 7-8 Νοεμβρίου 2015 στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Άργους – Μυκηνών (Αγίου Κωνσταντίνου 29, Άργος) Διημερίδα με συμμετοχή κορυφαίων Πανεπιστημιακών Καθηγητών και Ειδικών Επιστημόνων, με τίτλο: 1915-2015, 100 χρόνια από τον Εθνικό Διχασμό: Οι πολιτικές, πολιτειακές, κοινωνικές διαστάσεις των γεγονότων και οι μεταγενέστερες επιδράσεις.

Μέσα από τις εισηγήσεις που θα παρουσιαστούν, θα εξεταστεί το φαινόμενο του Εθνικού Διχασμού τόσο σε τοπική διάσταση όσο και στην ευρύτερα ελληνική και ευρωπαϊκή ιστορική συγκυρία και θα διερευνηθούν οι επιδράσεις του και πέρα από τα στενά χρονικά του πλαίσια.

Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Αργολίδας εκτιμά πως για μια ακόμα φορά η αργολική κοινωνία θα αγκαλιάσει την συγκεκριμένη πρωτοβουλία, η οποία καθιστά την Αργολίδα και ειδικότερα το Άργος κέντρο επιστημονικού ενδιαφέροντος. Γίνεται αντιληπτός από όλους ο σημαντικός ρόλος της διαμόρφωσης ιστορικής συνείδησης και κριτικής σκέψης, ειδικά στην τρέχουσα συγκυρία.

Πρόγραμμα Διημερίδας: 1915-2015 – 100 χρόνια από τον Εθνικό Διχασμό

Project programma-page-001Project programma-page-002

Ζωντανή ανταπόκριση της τελευταίας μέρας του Διεθνούς Συμποσίου

ΣΑΒΒΑΤΟ 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

ΑΠΘ – Κτήριο ΕΛΚΕ, Αμφιθέατρο Ισογείου

Οδός 3ης Σεπτεμβρίου, Θεσσαλονίκη 546 36 (δίπλα στη φοιτητική λέσχη)

Πρωϊνή Συνεδρία: Όψεις του πολέμου και διαχείριση της μνήμης

Συντονιστής: Κωνσταντίνος Αιλιανός

10.00-10.20                 Snezhana Dimitrova: “Drama Military Inspection District: Hunger, Diseases, Death and Bulgarian War Policy (1917-1918)”

Η ομιλία της Snezhana Dimitrova: “Drama Military Inspection District: Hunger, Diseases, Death and Bulgarian War Policy (1917-1918)”
Η ομιλία της Snezhana Dimitrova: “Drama Military Inspection District: Hunger, Diseases, Death and Bulgarian War Policy (1917-1918)”

10.20-10.40                 Ιάκωβος Μιχαηλίδης: “Πολεμικοί ανταποκριτές στο Μακεδονικό Μέτωπο”

Η ομιλία του Ιάκωβου Μιχαηλίδη:: “Πολεμικοί ανταποκριτές στο Μακεδονικό Μέτωπο”
Η ομιλία του Ιάκωβου Μιχαηλίδη:: “Πολεμικοί ανταποκριτές στο Μακεδονικό Μέτωπο”

10.40-11.00                 Sergei Kostrikov: “Events on the Salonica front on the pages of the Russian press, 1915-1918”

Η ομιλία του Sergei Kostrikov: “Events on the Salonica front on the pages of the Russian press, 1915-1918”
Η ομιλία του Sergei Kostrikov: “Events on the Salonica front on the pages of the Russian press, 1915-1918”

11.00-11.20                  Συζήτηση

Διάλειμμα

Συντονιστής:   Richard Hall

12.00-12.20               Λουκιανός Χασιώτης: «Το Μακεδονικό Μέτωπο μέσα από τη μνήμη των βετεράνων του»

Η ομιλία του Λουκιανού Χασιώτη: "Το Μακεδονικό Μέτωπο μέσα από τη μνήμη των βετεράνων του"
Η ομιλία του Λουκιανού Χασιώτη: «Το Μακεδονικό Μέτωπο μέσα από τη μνήμη των βετεράνων του»

12.20-12.40               Milan Ristovic: “Solunci («Salonicians») between war experience and symbol of the culture of rememberance on the First World War in Serbia”

Η ομιλία Milan Ristovic: “Solunci («Salonicians») between war experience and symbol of the culture of rememberance on the First World War in Serbia”
Η ομιλία Milan Ristovic: “Solunci («Salonicians») between war experience and symbol of the culture of rememberance on the First World War in Serbia”

 

Το αμφιθέατρο αυτή τη στιγμή είναι κατάμεστο.
Το αμφιθέατρο αυτή τη στιγμή είναι κατάμεστο.

12.40-13.00               Dalibor Jovanofski: “Personal impressions from Salonica front during the Great War”

IMG_8449
Η ομιλία του Dalibor Jovanofski: “Personal impressions from Salonica front during the Great War”

13.00-13.20               Alexandre Farnoux: “L’ archéologie militaire dans la zone des combats ”

Η ομιλία του Alexandre Farnoux: “L’ archéologie militaire dans la zone des combats ”
Η ομιλία του Alexandre Farnoux: “L’ archéologie militaire dans la zone des combats ”

13.20-13.40               Αλέξανδρος Γαρύφαλλος, Παρασκευάς Σαββαίδης, Δημήτριος Χριστοδούλου: “Διακομιδή, περίθαλψη και επαναπατρισμός ασθενών και τραυματιών”

Η ομιλία του Αλέξανδρος Γαρύφαλλος, Παρασκευάς Σαββαίδης, Δημήτριος Χριστοδούλου: “Διακομιδή, περίθαλψη και επαναπατρισμός ασθενών και τραυματιών”
Η ομιλία του Αλέξανδρου Γαρύφαλλου “Διακομιδή, περίθαλψη και επαναπατρισμός ασθενών και τραυματιών”

13.40-14.00               Συζήτηση

 

Απογευματινή Συνεδρία: Μετά τον πόλεμο

Συντονιστής:  Claude Carlier

17.00-17.20                 Arpad Hornjak: “The military presence of the Entente forces in Hungary following the end of the War (1918-1919)

IMG_8486
Η ομιλία του Arpad Hornjak: “The military presence of the Entente forces in Hungary following the end of the War (1918-1919)

17.20-17.40                Κωνσταντίνος Διώγος: «Ο πόλεμος μετά τον Πόλεμο: Η συμμαχική επέμβαση στην Ουκρανία και το ελληνικό εκστρατευτικό     σώμα (1919)»

IMG_8500
Η ομιλία του Κωνσταντίνου Διώγου: «Ο πόλεμος μετά τον Πόλεμο: Η συμμαχική επέμβαση στην Ουκρανία και το ελληνικό εκστρατευτικό σώμα (1919)»

17.40-18.00                Frédéric Guelton : «L’évacuation de l’armée Wrangel par la marine française»

IMG_8507
Η ομιλία του Frédéric Guelton : «L’évacuation de l’armée Wrangel par la marine française»

18.00-18.20                Sir Michael Llewellyn-Smith: “From Victory in Macedonia to Catastrophe in Asia Minor. How Britain faced the postwar challenges of change in the region”

18.20-18.40             Λένα Κορμά: “Επαναπροσεγγίζοντας την Ιστορία της Στρατιάς της Ανατολής : το ερευνητικό πρόγραμμα της Γαλλικής Σχολής”

18.40-19.00               Συζήτηση

19.00-1930             Απολογισμός εργασιών

«O A’ Παγκόσμιος Πόλεμος στην Ευρώπη ουσιαστικά ξεκίνησε το 1912» Υποστηρίζει ο Καθηγητής Richard Hall

afisa.gr_

Συνέντευξη του καθηγητή Richard Hall στην Clio Turbata και στην Αλεξάνδρα Περχανίδου

  • What was the reason behind your decision to focus your studies in the events of the Balkan Peninsula during the First World War?

Well, I was interested in European History and I was struck by the fact that the War begins in Europe really in 1912 and it must be considered, for South Eastern Europe, that the war begins in the Balkan Wars and it continues on even after 1918 in Greece for instance fighting in Anatolia; The war begins again in 1939, for Greece there is the civil war (1949), then there is the Cold War. So really, the 20th century is a century of war and to understand that we must look at the South Eastern Europe, the Balkan Peninsula.

  • Both Serbia, Bulgaria and Greece had nationalistic aspirations over Macedonia before the First World War during the period of 1878-1913. How do you think this fact influenced the warring factions during the war?

Absolutely, that was the key for Bulgaria. Bulgaria would go to war on whichever side would give the strongest guarantees in Macedonia. For Entente this was not possible, because Serbia would not part with her parts in Macedonia and Serbia and Greece were the friends of France, Russia and Great Britain when they went to the war, ultimately. So the Entente could not match the Central Powers’ offer for Macedonia, which they would give to Bulgaria.

  • As you mention in your work, “Consumed by War: European Conflict in the 20th Century”, Bulgaria was one of the great defeated in both the Balkan and the First World War. Do you believe that the nationalistic dreams of Bulgaria were one of the main reasons the country could not sustain their gains in Macedonia?

Absolutely, and remember that they tried on the Second World War and they managed to control Macedonia and they couldn’t sustain it yet again! And I think this is how it become when Yugoslavia collapsed. I think it helped Bulgaria be more realistic that this is not going to happen. And it helped them to see Macedonia in a different position. There are still people in Sofia who call for the “Great Bulgaria” but they are not serious people.

IMG_8126

Richard Hall

hall

Καθηγητής Ιστορίας στο Τμήμα Ιστορικών και Πολιτικών Σπουδών του Georgia Southwestern State University των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Στο παρελθόν δίδαξε στα Πανεπιστήμια της Νεμπράσκα και της Μινεσότα. Η ερευνητική του δραστηριότητα εστιάζει στην περίοδο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου στα Βαλκάνια.

Ζωντανή ανταπόκριση 2ης μέρας του Διεθνούς Συμποσίου

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

ΑΠΘ – Κτήριο ΕΛΚΕ, Αμφιθέατρο Ισογείου

Οδός 3ης Σεπτεμβρίου, Θεσσαλονίκη 546 36 (δίπλα στη φοιτητική λέσχη)

Πρωϊνή Συνεδρία: Στρατηγικός σχεδιασμός και πολιτικές προεκτάσεις

Ετοιμασίες
Ετοιμασίες

Συντονιστής: Sir Hew Strachan

10.00-10.20       Σπύρος Σφέτας:  “From Gallipoli to Thessaloniki: The legacy of the Greco-Serbian Alliance, the Bulgarian factor and the formation of the Salonica Front, 1915-1916”

Ο Σπυρίδων Σφέτας στην ομιλία του “From Gallipoli to Thessaloniki: The legacy of the Greco-Serbian Alliance, the Bulgarian factor and the formation of the Salonica Front, 1915-1916”
Ο Σπυρίδων Σφέτας στην ομιλία του “From Gallipoli to Thessaloniki: The legacy of the Greco-Serbian Alliance, the Bulgarian factor and the formation of the Salonica Front, 1915-1916”
Το προεδρείο της πρωινής συνεδρίας
Το προεδρείο της πρωινής συνεδρίας

10.20-10.40   Κωνσταντίνος Αιλιανός: «Διπλωματικο-στρατιωτική θεώρηση της εμπλοκής της Αυστρο-Ουγγαρίας στο Βαλκανικό μέτωπο»   

ailianos
Ο Κωνσταντίνος Αιλιανός στην ομιλία του «Διπλωματικο-στρατιωτική θεώρηση της εμπλοκής της Αυστρο-Ουγγαρίας στο Βαλκανικό μέτωπο»

10.40-11.00     Ivan Petrov Logistics of the Bulgarian army on the Salonica front during the First World War

Ο Ivan Petrov στην ομιλία του “Logistics of the Bulgarian army on the Salonica front during the First World War”
Ο Ivan Petrov στην ομιλία του “Logistics of the Bulgarian army on the Salonica front during the First World War”

11.00-11.20       Andrei Pavlov: “The Salonica Front in Russian strategic planning”

Ο Andrei Pavlov στην ομιλία του “The Salonica Front in Russian strategic planning”
Ο Andrei Pavlov στην ομιλία του “The Salonica Front in Russian strategic planning”

11.20-11.40      Elena Kostrikova: “The Salonica front in the documents of the Russian state military – historical archive»

Η Elena Kostrikova στην ομιλία της “The Salonica front in the documents of the Russian state military - historical archive"
Η Elena Kostrikova στην ομιλία της “The Salonica front in the documents of the Russian state military – historical archive»

11.40-12.00       Συζήτηση

Συζήτηση
Συζήτηση

                              

Διάλειμμα

Κων. Αιλιανός
Κων. Αιλιανός
Σπ. Σφέτας
Σπ. Σφέτας

Συντονιστής:  Dušan Bataković

Ο πρόεδρος της μεσημβρινής συνεδρίας Dušan Bataković
Ο πρόεδρος της μεσημβρινής συνεδρίας Dušan Bataković

12.20-12.40     Richard Hall: “The politics of the Bulgarian arrival at the Greek frontier in December 1915”

Η ομιλία του Richard Hall “The politics of the Bulgarian arrival at the Greek frontier in December 1915”
Η ομιλία του Richard Hall “The politics of the Bulgarian arrival at the Greek frontier in December 1915”

12.40-13.00     Στράτος Δορδανάς: «‘Αλτ! Κύριοι Γερμανοί!’: Το χρονικό μιας (αναμενόμενης) γερμανικής επίθεσης στο Μακεδονικό Μέτωπο και το     πολιτικό παρασκήνιό του, 1915-1916»

Η ομιλία του Στράτου Δορδανά "‘Αλτ! Κύριοι Γερμανοί!’: Το χρονικό μιας (αναμενόμενης) γερμανικής επίθεσης στο Μακεδονικό Μέτωπο και το πολιτικό παρασκήνιό του, 1915-1916"
Η ομιλία του Στράτου Δορδανά «‘Αλτ! Κύριοι Γερμανοί!’: Το χρονικό μιας (αναμενόμενης) γερμανικής επίθεσης στο Μακεδονικό Μέτωπο και το πολιτικό παρασκήνιό του, 1915-1916»

13.00-13.20     Stefan Popescu: “Élaboration stratégique roumaine en 1916”

Η ομιλία του Stefan Popescu: “Élaboration stratégique roumaine en 1916”
Η ομιλία του Stefan Popescu: “Élaboration stratégique roumaine en 1916”

13.20-13.40      Βλάσης Βλασίδης:   “Αιχμάλωτοι πολέμου στο Μακεδονικό Μέτωπο. Μια πρώτη προσέγγιση”

Η ομιλία του Βλάση Βλασίδη “Αιχμάλωτοι πολέμου στο Μακεδονικό Μέτωπο. Μια πρώτη προσέγγιση”
Η ομιλία του Βλάση Βλασίδη “Αιχμάλωτοι πολέμου στο Μακεδονικό Μέτωπο. Μια πρώτη προσέγγιση”

 

 

 

 

 

 

 

13.40-14.00     Giorgos Kazamias from Cyprus to Macedonia Life and Death in the Mule Corps (1916-1919)

Η ομιλία του Γεωργίου Καζαμία “ Από την Κύπρο στη Μακεδονία. Ζωή και θάνατος στο Μακεδονικό Σώμα Ημιονηγών (1916-1919)”
Η ομιλία του Γεωργίου Καζαμία “ Από την Κύπρο στη Μακεδονία. Ζωή και θάνατος στο Μακεδονικό Σώμα Ημιονηγών (1916-1919)”

 

 

 

 

 

 

 

14.00-14.20     Συζήτηση

Απογευματινή Συνεδρία: Πολεμικές επιχειρήσεις

Συντονιστής: Sir Michael Llewellyn-Smith

Ο πρόεδρος της απογευματινής συνεδρίας Sir Michael Llewellyn-Smith
Ο πρόεδρος της απογευματινής συνεδρίας Sir Michael Llewellyn-Smith

 

 

 

 

 

 

 

17.00-17.20     Γιώργος Σκαλτσογιάννης: “Η συμμετοχή του Ελληνικού Στρατού στις επιχειρήσεις του Μακεδονικού Μετώπου, (1915-1918 )”

Η ομιλία του Γιώργου Σκαλτσογιάννη: “Η συμμετοχή του Ελληνικού Στρατού στις επιχειρήσεις του Μακεδονικού Μετώπου, (1915-1918 )”
Η ομιλία του Γιώργου Σκαλτσογιάννη: “Η συμμετοχή του Ελληνικού Στρατού στις επιχειρήσεις του Μακεδονικού Μετώπου, (1915-1918 )”

17.20-17.40      Alan Wakefield: “The British Way in Warfare – Salonica 1915-1918”

Η ομιλία του Alan Wakefield: “The British Way in Warfare – Salonica 1915-1918”
Η ομιλία του Alan Wakefield: “The British Way in Warfare – Salonica 1915-1918”

17.40-18.00      Renaud Dorlhiac: “De l’ Adriatique à la Mer Egée: l’ intégration de la Serbie  dans le Front d’ Orient”  

Η ομιλία του Renaud Dorlhiac: “De l’ Adriatique à la Mer Egée: l’ intégration de la Serbie dans le Front d’ Orient”
Η ομιλία του Renaud Dorlhiac: “De l’ Adriatique à la Mer Egée: l’ intégration de la Serbie dans le Front d’ Orient”

18.20-18.40       Συζήτηση

                                                                Διάλειμμα

Συντονιστής: Frédéric Guelton

Το προεδρείο της βραδινής συνεδρίας
Το προεδρείο της βραδινής συνεδρίας

19.00-19.20            Claude Carlier: “L’aviation des Armées Alliées en Orient (1915-1918)”

Η ομιλία του Claude Carlier: “L'aviation des Armées Alliées en Orient (1915-1918)”
Η ομιλία του Claude Carlier: “L’aviation des Armées Alliées en Orient (1915-1918)”

19.20-19.40            Eric Grove: «The Naval Dimension. A general overview»

Η ομιλία Eric Grove: "The Naval Dimension. A general overview"
Η ομιλία του Eric Grove: «The Naval Dimension. A general overview»

19.40-20.00     Christian de Gastines: “Le rôle essentiel des Armées Alliées en Orient dans la victoire de 1918”       

Η ομιλία του Christian de Gastines: “Le rôle essentiel des Armées Alliées en Orient dans la victoire de 1918”
Η ομιλία του Christian de Gastines: “Le rôle essentiel des Armées Alliées en Orient dans la victoire de 1918”

20.00-20.20        Holger Afflerbach: «A comfortable excuse?” The Bulgarian surrender and the German decision to ask for terms in October 1918»        

Η ομιλία του Holger Afflerbach: "A comfortable excuse?” The Bulgarian surrender and the German decision to ask for terms in October 1918"
Η ομιλία του Holger Afflerbach: «A comfortable excuse?” The Bulgarian surrender and the German decision to ask for terms in October 1918»

20.20-20.40    Dušan Bataković: “Serbia’s Role in the Final Breakthrough of the Salonica Front in September 1918”     

Η ομιλία του Dušan Bataković: “Serbia’s Role in the Final Breakthrough of the Salonica Front in September 1918”
Η ομιλία του Dušan Bataković: “Serbia’s Role in the Final Breakthrough of the Salonica Front in September 1918” κλείνει την αποψινή συνεδρίαση.

20.20-20.40     Συζήτηση       

           

Ζωντανή ανταπόκριση από το Διεθνές Συμπόσιο «Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου»

Έναρξη συνεδρίου : 1η ημέρα 22/10/2015

Λίγες ώρες απέμειναν έως την έναρξη του Διεθνούς Συνεδρίου «Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου».

Την πρώτη ημέρα οι εργασίες του συνεδρίου θα διεξαχθούν στην Αίθουσα Τελετών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Συντονιστής: Γιάννης Μουρέλος

IMG_7902 IMG_7907 IMG_7908 IMG_7910

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

18.00-18.30 Έναρξη εργασιών-χαιρετισμοί

IMG_7921
Χαιρετισμός του Προέδρου της Οργανωτικής Επιτροπής του Διεθνούς Επιστημονικού Συμποσίου Γιάννη Μουρέλο.

 

Ο τέως Πρύτανης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας
Ο τέως Πρύτανης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και νυν Πρόεδρος του ΙΜΧΑ.
Ο Πρύτανης του ΑΠΘ Περικλής Μήτκας
Ο Πρύτανης του ΑΠΘ Περικλής Μήτκας

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

18.30-19.00 Sir Hew Strachan: “1915: the search for solutions”

Ο Sir Hew Strachan στην ομιλία του: “1915: the search for solutions”
Ο Sir Hew Strachan στην ομιλία του: “1915: the search for solutions”

 

 

 

 

 

 

 

Η αίθουσα όπου διεξάγεται το Συνέδριο είναι κατάμεστη.
Η αίθουσα όπου διεξάγεται το Συνέδριο είναι κατάμεστη.
Sir Hew Strachan: At the dawn of Word War I, Britain had the industrial and economical capacity but Russia had the men.
Sir Hew Strachan: At the dawn of Word War I, Britain had the industrial and economical capacity but Russia had the men.

 

 

 

 

 

 

 

 

19.00-19.30 Georges-Henri Soutou: «La stratégie périphérique dans le contexte de la Grande Guerre»

Ο Γάλλος πρόξενος Cristophe Le Rigoleur αναγιγνώσκει την ομιλία του Georges-Henri Soutou: "La stratégie périphérique dans le contexte de la Grande Guerre"
Ο Γάλλος πρόξενος Cristophe Le Rigoleur αναγιγνώσκει την ομιλία του Georges-Henri Soutou: «La stratégie périphérique dans le contexte de la Grande Guerre»

 

 

 

 

 

 

 

 

19.30-20.00 Γιάννης Μουρέλος: “Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Πολιτικά διακυβεύματα και στρατηγικός σχεδιασμός”

Ο Γιάννης Μουρέλος στην ομιλία του “Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Πολιτικά διακυβεύματα και στρατηγικός σχεδιασμός”.
Ο Γιάννης Μουρέλος στην ομιλία του “Το θέατρο επιχειρήσεων της Θεσσαλονίκης στο πλαίσιο του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Πολιτικά διακυβεύματα και στρατηγικός σχεδιασμός”.

 

 

 

 

 

 

 

 

20.00-20.30 Μουσική συναυλία

Η βραδιά κλείνει με μια εξαιρετική μουσική συναυλία.
Η βραδιά κλείνει με μια εξαιρετική μουσική συναυλία.

 

 

 

 

 

 

 

Ιστοσελίδα του συνεδρίου : http://www.hist.auth.gr/el/macedonianfrontconference

Κανάλι στο YouTube https://www.youtube.com/channel/UCS66uzdXPomT3AJZCNM7Wdg